Gerede Çayı'nda Yıllardır Süren Kirlilik Ve Yetkisiz OSB Deşarjlarına Karşı Şeffaf Çözüm Talebi

Gerede Belediyesi’nden beklentimiz; eleştiren vatandaşları susturmak değil, yıllardır çözüm bekleyen sorunlara odaklanmasıdır. 20 yılı aşkın süredir gündemde olan Gerede Çayı’ndaki kirlilik sorunu, Gerede çöplüğü, bazı mahallelerde hâlâ devam eden çamurlu ve toprak yollar, altyapı eksiklikleri ve zaman zaman yaşanan su kesintileri, vatandaşların en önemli sorunları arasında yer almaya devam etmektedir.

288 km’lik bir su havzası olan Gerede Çayı, yıllardır başta insan ve hayvan sağlığı olmak üzere tüm ekosistemi olumsuz etkilemektedir. Gerede Deri OSB’deki yüzlerce deri fabrikasının arıtma yapmadan özellikle gece saatlerinde kaçak yollarla Gerede Çayı’na deşarj yaptığı, Gerede Karma OSB’deki jelatin ve tekstil boyama fabrikalarının da yine çoğunlukla gece boyunca atık bıraktığı tarafımızca gözlemlenmekte ve çeşitli yollarla belgelenmektedir. Bu kirlilik sadece Gerede’yi değil, Gerede’den Filyos’a kadar tüm hatta suyu kullanan insanları, hayvanları ve suda yaşayan canlıları tehdide devam etmektedir.

Yaklaşık 20 yıldır süren bu tabloya rağmen, özellikle son 3,5 yıldır çevre platformları ve duyarlı vatandaşlar olarak sayısız şikayet, dilekçe, eylem ve akredite analizlerle mücadele ettiğimiz halde sonuç alamıyoruz. Gerede Belediye Başkanı ve Gerede Kaymakamı’nın aynı zamanda OSB yönetim kurulu başkanlıklarını yürütmelerine rağmen, bu kirliliğin önlenmesi yerine adeta görmezden gelindiğini, Bolu Valiliği’nin de olaya yeterli düzeyde müdahil olmadığını düşünüyoruz. Kanunların etkin şekilde uygulanmadığı, sorun yokmuş gibi davranılarak konunun üzerinin kapatıldığı izlenimini yaşıyoruz. 2024 yılında idareyi mahkemeye taşımamıza rağmen, mahkeme süreçlerinde de dosyanın iki kez kapatılıp üst mahkemelere taşınmak zorunda kalınması, vatandaş nezdinde adalet ve denetim mekanizmalarına olan güveni zedelemektedir.

Vatandaş olarak somut beklentimiz; Gerede Deri OSB ve Gerede Karma OSB’deki tüm tesislerin gerçek ve etkin bir denetime tabi tutulması, gece yapılan kaçak deşarjların tamamen engellenmesi, arıtma tesisleri yetersizse derhal kapasite artırımı veya ek arıtma tesislerinin kurulmasıdır. “Sorun yok” denilerek konunun kapatılması yerine, tüm ölçüm ve raporların kamuoyuyla şeffaf biçimde paylaşılmasını, çevre kanunlarının tavizsiz uygulanmasını ve yıllardır çözülemeyen bu kirlilik sorununun kalıcı biçimde giderilmesini talep ediyoruz. Artık Gerede Çayı’nın temiz akmasını, insanların mağdur olmamasını, hayvanların ölmemesini, ekosistemin ve yaban hayatının zarar görmemesini ve çayın eski günlerindeki gibi sağlıklı bir şekilde yaşamı desteklemesini istiyoruz. Eleştirilere açık, şeffaf, hesap verebilir ve herkese eşit hizmet sunan bir belediyecilik anlayışı bekliyoruz.