Ticaret Bakanlığı Zincir Marketlerde Yüksek Fiyat Farkları İçin Şeffaf Raporlama Uygulaması Talebi

Ticaret Bakanlığı;

Samsun’da zincir marketlerle yerel marketler arasındaki ciddi fiyat farkları olduğunu belirtmek istiyorum. Yerel markette vatandaşlar rahatça sepetlerini tıka basa doldurup uzun kuyruklar oluşturduğunu görüyorum. Bu durum, zincir marketlerin aynı marka ürünleri gereğinden yüksek fiyattan sattığını düşündürmektedir.

Ayrıca ülkemizde zincir marketlerde, neredeyse tüm şubelerde fiyatların birbirinin aynısı veya birbirine çok yakın olduğunu gözlemliyorum. Örneğin 1 kg tereyağı almak istediğinizde, farklı zincirlerin hemen hepsinde fiyat 500 TL civarında ve birbirine çok yakın seviyelerde oluyor. Binlerce üründe tüm fiyatların bu şekilde aynı veya çok yakın fiyatların olması, piyasada fiyat oluşumunun fiilen zincir marketlerin eline geçtiğini ve rekabetin sağlıklı işlemediğini göstermektedir.

Ekmek fiyatları konusunda da Fırıncılar Konfederasyonu’nun tüm Türkiye için tavsiye zam kararı aldığını biliyoruz; ancak her işletmenin gider kalemleri ve maliyetleri birbirinden farklıdır. Tek tip zam yaklaşımı, bu farklılıkları yeterince gözetmemektedir.

Marketfiyati.org benzeri sistemlerde de zincir marketlerin yaptıkları indirimleri tam ve şeffaf biçimde yansıtmamaktadır. Bazı ürünlerin ellerinde bulunmamasına rağmen site üzerinde gösterilmektedir. Bu yüzden defalarca kez market market ürün aradım.

Talebim, aynı marka ve aynı gramaj ürünlerdeki yüksek fiyat farklılıklarını vatandaşların kolayca belgeleyip Ticaret Bakanlığı’na iletebileceği resmi bir uygulama ya da dijital bir sistem geliştirilmesidir. Tüketiciler fiş veya etiket fotoğrafı gibi kanıtları bu sistem üzerinden bakanlığa iletebilmeli ve bu veriler üzerinden ekipler sahaya inmeden de etkin bir denetim yapılmalıdır. Ayrıca belediyelerin aralarında iş birliği yaparak sebze ve meyveyi mümkün olduğunca ilk elden, aracısız şekilde vatandaşa sunmaları, fiyatların makul seviyelere çekilmesine katkı sağlayacaktır.

Son olarak tüm zincir marketlerin özellikle gıda ürünlerinde güncel olarak fatura alış ve satış fiyatının Ticaret Bakanlığı ile paylaşmasının fiyat artışlarının önüne geçilmesinde fayda sağlayabileceğini düşünüyorum.