Martı Uygulamasında Ehliyetsiz Kiralama Sebebiyle Orantısız Para Cezası

Martı uygulaması üzerinden kiraladığım motorlu bisikleti 07.01.2026 tarihinde İzmir Bayraklı’da kullandığım sırada, tarafıma 36/3‑c maddesinden “ehliyetsiz araç kullanmak” gerekçesiyle 23.437 TL tutarında idari para cezası uygulanmıştır. Ancak bu cezanın hukuka, hakkaniyete ve ölçülülük ilkesine aykırı olduğunu düşünüyorum.

Kullandığım araç, Martı isimli mobil uygulama üzerinden, herhangi bir ehliyet kontrolü yapılmaksızın herkesin erişimine açık şekilde kiralanabilmektedir. Uygulama içinde aracı açmadan önce ehliyet zorunluluğuna ilişkin açık, net ve bağlayıcı bir uyarı görmedim. Ehliyetsiz kişilerin bu aracı kullanmasını engelleyecek bir doğrulama veya denetim mekanizması da bulunmamaktadır.

Eğer kullanılan aracın hukuken ehliyet gerektirdiği kabul ediliyorsa, ehliyetsiz kullanıcılara bu aracı hiçbir kontrol olmaksızın açan, herhangi bir denetim veya engelleme mekanizması kurmayan Martı firmasının sorumluluğunun göz ardı edilmemesi gerektiğini düşünüyorum. Ehliyetsiz kullanıcılara ehliyet gerektiren bir aracı uygulama üzerinden serbestçe kullandırmak, kusurun yalnızca kullanıcıya yüklenemeyeceğini, sistemsel bir eksiklik bulunduğunu açıkça göstermektedir.

Ben 20 yaşında, düzenli geliri olmayan bir üniversite öğrencisiyim. 23.437 TL tutarındaki idari para cezası, ekonomik durumum açısından son derece ağır, ölçüsüz ve orantısızdır; adeta cezalandırıcı olmaktan öte yıkıcı bir nitelik taşımaktadır. Cezanın, bilgilendirme eksikliği ve denetim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi sonucu doğduğu, bu nedenle kusur unsurunun tarafım açısından oluşmadığı kanaatindeyim.

Bu süreçte daha önce Şikayetvar üzerinden Martı’ya ulaştım. Firma, şikayeti platformdan kaldırmam halinde bana dönüş yapabileceklerini, şikayeti kaldırmam ve bir hafta beklemem gerektiğini iletti. Ben de iyi niyetle bu talebi yerine getirerek şikayetimi sildim ve bir hafta boyunca geri dönüş bekledim. Buna rağmen verilen süre içinde tarafıma hiçbir şekilde dönüş yapılmadığı için yeniden Şikayetvar üzerinden şikayet oluşturma ihtiyacı duydum.

Bu sefer kim ararsa arasın ben bu şikayeti kaldırmayacağım. İnsanları arayıp şikayeti kaldırırsanız yardımcı oluruz demek ayrı bir hor görmek ne demek, şikayeti kaldırtıp yine yardımcı olmamak ne demek bunun da açıklamasını istiyorum.